Τί δεν είναι η ψυχοθεραπεία;

Πολλοί θεραπευόμενοι «σκοντάφτουν» συχνά, σε δυστοπίες και παρερμηνείες για το ποιος είναι ο ρόλος του ψυχολόγου-ψυχοθεραπευτή, ποια η χρήση αλλά και χρησιμότητα των συνεδριών καθώς και των συνειδητοποιήσεων που λαμβάνουν χώρα σε αυτές.

  • – «Θα τα πω όλα όσα κάνεις και λες στην ψυχολόγο, την Τρίτη», της λέει προκειμένου να τη συνετίσει σύμφωνα με το δικό του σκεπτικό και ¨θέλω¨.

1ο παραδοχή: Ο ψυχολόγος δεν εκτελεί χρέη δικηγόρου ούτε κηδεμόνα ενηλίκων ή και παιδιών/εφήβων. Δεν πραγματοποιεί συνεδρίες μαζί σου με σκοπό να μάθεις να χειρίζεσαι εγωιστικά, καταπιεστικά και με εκφοβισμό τους σημαντικούς άλλους για εσένα. Απεναντίας στόχος των ψυχοθεραπευτικών συναντήσεων είναι η όσο το δυνατόν καλή και αποτελεσματική διαχείριση των σκέψεων και συναισθημάτων σου για την βέλτιστη δυνατή συμβίωση και αλληλεπίδραση με τους άλλους.

  • Έρχεσαι σε ρήξη με το παιδί σου με τον απαιτητικό σου έφηβο ή διαπληκτίζεσαι με τον σύζυγο και η πρώτη σου σκέψη είναι να καλέσω τον/την ψυχολόγο μου. – «Γιατί;;; ..» -«..για να τα πω».

2ο παραδοχή: Ο ψυχολόγος δεν είναι φίλος σου και ούτε δύναται να τον καλέσεις για να του πεις τις νέες εξελίξεις στη ζωή σου. Επίσης, δεν αποτελεί τη διασωστική λέμβο όπου καλώντας τη, θα σε σώσει από τον πνιγμό. Κατά τη διάρκεια των συνεδριών σας, σου έχει παραθέσει μια σειρά τεχνικών και τρόπων διαχείρισης έναντι καταστάσεων εκτάκτου ανάγκης. Επιπρόσθετα, καλώντας την κλήση εκτάκτου ανάγκης-τον αριθμό κινητού του ψυχοθεραπευτή σου-αποφεύγεις κάτι εξαιρετικά σημαντικό: να αντιμετωπίσεις την κατάσταση μόνος σου ή τουλάχιστον να προσπαθήσεις στηριζόμενος/η στα δικά σου πόδια και αποδεικνύοντας στον εαυτό σου πως μπορείς (ή έστω προσπάθησες, είναι μια αρχή και αυτό).

Εύλογα κάποιος θεραπευόμενος μπορεί να ρωτήσει «κι αν το αντιμετωπίσω με λάθος τρόπο;». Η απάντηση εδώ είναι πως δεν υπάρχει λάθος τρόπος αλλά και ούτε ένας τρόπος ο οποίος είναι ο ορθός. Λειτουργώντας με κάποιες καθολικές τεχνικές διαχείρισης συγκρούσεων όπως η ψυχραιμία και το ερώτημα «Τί κερδίζω, τί χάνω;» έχεις κάνει ήδη τα πρώτα βήματα και παράλληλα χτίζεις την αυτοπεποίθησή σου διαπιστώνοντας ότι προχωράς λίγα βήματα μόνος σου χωρίς τον/την βοηθό σου (ψυχολόγο σου).

  • «Εσύ τι θα έκανες στη θέση μου;; Σου έχει συμβεί παρόμοιο γεγονός;»

3ο παραδοχή: Ο ψυχολόγος δεν βρίσκεται σε συνεδρία μαζί σου ως φίλος αλλά ως ένας ειδικός ψυχικής υγείας ο οποίος με εργαλεία του τις γνώσεις, τις εκπαιδεύσεις του και την εμπειρία που κατέχει προσπαθείτε από κοινού να ανακαλύψετε το προσωπικό σου μονοπάτι, εκείνο που θα σε κάνει πιο λειτουργικό, χαρούμενο και ικανοποιημένο στη ζωή σου. Σε κάθε συνεδρία, ο ψυχολόγος-ψυχοθεραπευτής σου είναι ένας λευκός άγραφος πίνακας- tabula rasa- έτοιμος να χρησιμοποιηθεί για τη δική σου προσωπική εξέλιξη. Εάν απαντήσει σε ερωτήματα σου, βασιζόμενος/η στα δικά του προσωπικά φίλτρα και εμπειρίες, ΔΕΝ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΑ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ και ασκεί εσφαλμένα το επάγγελμα του ψυχολόγου.

*Μέρος των προγραμματισμένων ψυχοθεραπευτικών συνεδριών, πέραν των υπολοίπων, είναι η συζήτηση γύρω από τις τεχνικές που εφαρμόστηκαν σε μια κρίσιμη κατάσταση, το κατά πόσο αυτές φάνηκαν αποτελεσματικές για την εκάστοτε συνθήκη και τι μπορεί να αναπροσαρμοστεί την επόμενη φορά.

Ωστόσο, υπάρχουν κάποιες ξεχωριστές περιπτώσεις θεραπευόμενων με συγκεκριμένες διαταραχές και ζητήματα ψυχικής υγείας όπου η επικοινωνία με τον ειδικό ψυχικής υγείας είναι αναγκαία και πολύ βοηθητική για να παραμένει ο θεραπευόμενος λειτουργικός στην καθημερινότητά του.

Η περίπτωση αυτή όμως αποτελεί την εξαίρεση των εξαιρέσεων καθότι ακόμη και σε τέτοιες περιπτώσεις είναι σημαντικό ο  ψυχολόγος να ενεργεί υποβοηθητικά και όχι ως κύριος καθοδηγητής.

  • Είναι σημαντικό στο σημείο αυτό να γίνει ένας διαχωρισμός μεταξύ της έννοιας των πρώτων ψυχολογικών βοηθειών και των συγκρουσιακών καθημερινών καταστάσεων. Οι καταστάσεις πρώτων ψυχολογικών βοηθειών αναφέρονται σε περιπτώσεις γεωφυσικών καταστροφών, απόπειρας αυτοκτονίας και ατυχημάτων που θίγουν τη σωματική και ψυχική ακεραιότητα.

H ψυχολόγος Βασιλική Κουλουψούζη είναι απόφοιτος του τμήματος Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου και ειδικευμένη στη Γνωστική Συμπεριφορική ψυχοθεραπεία από την Ελληνική Εταιρεία Γνωστικής Συμπεριφορικής Ψυχοθεραπείας στη Θεσσαλονίκη. Έχει ειδικευτεί στην Ειδική Αγωγή και στις Μαθησιακές δυσκολίες από το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και είναι μέλος της Εταιρίας Φροντίδας Υγείας και Εκπαίδευσης (ΕΦΥΚΕ). Παρέχει υπηρεσίες ψυχικής υγείας στον ιδιωτικό τομέα στην πόλη της Λάρισας.

Καλάθι αγορών